Met de lente in het hoofd heb ik al proevend een stuk of vijftien voorjaarswijnen geselecteerd. De variatie is groot, alleen al vanwege hun geboortegrond. Witte soorten (waaronder alcoholvrije en een alcoholarme) en rosés, komen uit o.a. Duitsland, Frankrijk, Italië, Luxemburg en Portugal. Terwijl de proefprofs van Perswijn de mooiste versie van rode Montepulciano d’Abruzzo hebben ontdekt, ter aanvulling op de fraai rode die ik vond uit Argentinië, Bordeaux en Chili. Voorts kun je een virtuele, wondermooie wandeling maken over het normaliter gesloten landgoed van kasteel Nijenrode, dat 750 jaar bestaat .Terug in de tijd onthullen Gerard Fagel, Fons van Groeningen, Jaap Klosse en ander legendarische restaurateurs hun favoriete wijnkaart wijnen. Ook Freddy Heineken komt aan het woord. Terwijl ik zelf een kritisch betoog geef over wijnkaarten. En da’s nog lang niet alles…

 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

 

Corvezzo Family Collection
Prosecco
Op een vlakte ten noordoosten van Venetië, langs de bijna 170 km lange Strada dei Vini del Piave en bij het dorp Cessalto creëerde de familie Corvezzo ruim 65 jaar geleden een belangrijk wijndomein – dat tegenwoordig de nummer één duurzame producent is van Prosecco. Alle druiven van de 250 eigen hectare worden namelijk sinds 2017 organisch geteeld. Het initiatief daartoe werd genomen door eigenaar/directeur Giovanni Corvezzo (rechts). De kwaliteit van de wijnen ligt hoog. Zo heeft de fraai verpakte Prosecco Family Collection, een blend van 85 procent glera met ook chardonnay en pinot bianco, een loepzuivere, pittig frisse, elegante, bescheiden schuimende smaak met mild frisse fruittonen (witte vruchten, citrus). Deliziosa als aperitief, en zelfs fris genoeg voor sushi. Hij wordt verkocht door www.plus.nl voor €8,99.

 Leitz Motiv Sparkling Riesling  alcoholvrij
Germany
Een van Duitslands meest gelauwerde wijnbouwers is de in Rüdesheim gevestigde Johannes Leitz (1964) die in eigen land o.a. werd uitgeroepen tot ‘wijnmaker van het jaar’. Hij verwerkt druiven van zowel eigen grond, 40 hectare, als drie maal zoveel van andere telers. Waarna hij die druiven verwerkt tot zowel reguliere wijnen als (via vacuümdistillatie verkregen) alcoholvrije soorten. Zoals de Leitz Motiv Sparkling Riesling, een bleek getinte, licht bruisende, goed droge (slechst 3,1 gram restsuiker) creatie met grapefruitachtig fruit plus een heel klein kruidje. Bij www.gall.nl (zie de banner) kost een fles normaliter €8,99, klantenkaart korting en aanbiedingen niet meegerekend.

 

 

Bretz Sauvignon Blanc Fumé 2024
Rheinhessen
In vermoedelijke navolging van Robert Mondavi die lang geleden in Californië een houtgerijpte Sauvignon Blanc lanceerde met de naam Blanc Fumé, heeft het Duitse wijngoed Bretz in 2024 een Sauvignon Blanc gemaakt met eveneens Fumé in zijn naam. Deze wijn kreeg dus ook houtcontact, en als gevolg daarvan houtachtige aroma’s zoals, in beheerste vorm, van vanille, karamel, noten, rook en kruiden. Maar de sappigheid bleef, terwijl het fruit mild is, richting zuidvruchten en citrus, plus een heel klein likje honing, met vaag in de achtergrond nog een heel klein beetje plantaardigheid. Alle elementen samen hebben een Sauvignon Blanc gegeven die zo smakelijk is dat hij in eigen land met goud werd bekroond, en eveneens 91 punten ontving. Weingut Bretz overigens bestrijkt 40 hectare in Rheinhessen, en wordt al tien generaties geleid door de gelijknamige, gastvrije familie (zie de foto rechts). Importeur www.wienenwein.nl rekent €14 per fles.

Casaleiro 2025
Tejo
Bij zowel een quiche lorraine als lekkerbekjes was het genieten van deze prima Portugees, een blend van de helft fernâo pires met gelijke delen chardonnay en sauvignon blanc. Het is een van de vele goede wijnen van Caves Velhas, een bedrijf waarvan de oorsprong teruggaat tot 1881 – en dat sinds de tweede helft van de vorige eeuw actief werd diverse regio’s, waaronder Bucelas (de bakermat), Dâo, Setúbal en Tejo. In deze laatste streek, genoemd naar de Taag, werd de zo aantrekkelijke, hiervoor beschreven Casaleiro geboren. Die bij o.a. www.bosmanwijnkopers.nl en overzichtelijke €6,95 per fles kost.

 

 

Clos des Orfeuilles 2024
Muscadet Sèvre & Maine sur lie
Rond en van een lage heuvel waarop een toren prijkt – en waar 18,5 hectaren beplant zijn met sinds 2012 organische gecultiveerde druivenstokken – komt de Clos des Orfeuilles 2024. In dit geval geeft het enige toegestane druivenras, melon de bourgogne, een sur lie opgevoede Muscadet Sèvre et Maine die bereid werd met natuurlijke, dus wilde gisten. De bleek getinte wijn reist in een zware fles, maar is zelf juist lenteachtig licht, met slechts 11 procent alcohol. Zijn smaak geeft vooral discreet gekruid fris fruit, van citrus met name, plus ook wat wit, en dat in combinatie met een vleugje mineraligheid. Wat deze Muscadet mooi maakt bij o.a. sushi, fris bereide zeevruchten, fris aangemaakte salades en gebakken vis besprenkeld met citroensap. Flesprijs €14,15 bij www.bovino.nl. Meer adressen via internet en www.lfe.nl.

Divin Sauvignon Blanc 2024  alcoholvrij
Germany
Het in alcoholvrije ‘wijnen’  gespecialiseerde bedrijf Divin werd in 2020 begonnen door Joos de Willebois,  dezelfde van de succesvolle Loire firma Villebois. Zo te lezen op het achteretiket van de Pinot Noir werd voor Divin technische samenwerking gezocht met een Duitse producent. Wat resulteerde in o.a. een levendige, pittige frisse Sauvignon Blanc zonder alcohol, en met slechts 2,5 gram suiker per 100 ml. Voorts is fruit prettig present in de vorm van witte vruchten plus citrus. Prijs meestal vanaf  €10,99. Vreemd alleen die loodzware fles en de onhandige ‘lak’ capsule. Flesprijs vanaf €10,95. Verkooppunten via internet en www.monnik-dranken.nl.

 

 

Domaines Schlumberger, Les Princes Abbés Riesling 2022
Alsace
Met 140 hectare is het familiedomein Schlumberger de grootste wijngaard bezitter van de gehele Elzas. En ongeveer de helft van de stokken staat tegen steile hellingen bij Guebwiller, waar ook de kelder ligt, en dat maar liefst vier grands crus telt. Het tegenwoordig door Thomas en Séverine Schlumberger geleide bedrijf brengt een royale reeks wijnen voort, waaronder een riante Riesling gedoopt Les Princes Abbés. Het is een echt droge, dus echt frisse wijn. Zo bevat het oogstjaar 2022 slechts 0,5 gram restsuiker. Wat ‘m niet alleen bij o.a. verse asperges en gebakken vis besprenkeld met citroensap heerlijk doet smaken, maar ook bij sushi. Voornoemde jaargang heeft een nog jeugdig groenzweem in zijn kleur, en biedt naast zijn opwekkende zuren ook sappigheid, frisse citrustonen en een klein kruidje. Een van de aanbieders is www.vanwageningenendelange.nl die €18,95 per fles rekent. Meer adressen zijn op te vragen via www.fourcroy.nl, zie de banner.

Hans Greyl Sauvignon Blanc 8%  alcoholarm
New Zealand
Door samen te werken met een Australische producent die ook actief is in Nieuw-Zeeland heeft het grote familiebedrijf Les Grands Chais de France een echt frisse Sauvignon Blanc weten te maken met slechts 8 procent alcohol. Waarna deze lenteachtige witte wijn werd gebotteld voor het merk Hans Greyl. Behalve een vrij grassige, dus ietwat plantaardige geur biedt de Nieuw-Zeelander een uitgesproken frisse smaak met zowel fruit (witte vruchten, mildfrisse citrus) als een minizoetje, een hint van plantaardigheid en in de verte iets van kruisbes, Voor €9,99 per losse fles en €8,75 bij zes tegelijk vind je ‘m bij www.abelswijnen.nl.

 

 

Joseph Mellot La Chatellerie 2024
Sancerre
Sinds 1513, dus al meer dan vijfhonderd jaar, is de familie Mellot betrokken bij wijnbouw in het centra Loire-dal. In Sancerre om precies te zijn. Waar het wijnhuis Joseph Mellot, dat tegenwoordig geleid wordt door de bij herhaling geridderde Catherine Corbeau Mellot (links), ongeveer 50 hectare aan wijngaarden bezit – die duurzaam worden bewerkt. Een daarvan vervaardigde witte Sancerre is La Chatellerie, waarvoor de druiven komen van steile hellingen met veel vuursteen. De jaargang 2024 smaakt niet heel strak noch plantaardig, maar juist sappig en aangenaam fruitig, met vriendelijke zuren, fruit van zowel witte als citrusvruchten en alleen een hint van grassigheid. Wat ‘m heel uitnodigend maakt, vooral bij gerechten met gebakken vis. De flesprijs varieert gewoonlijk van €24,95 tot €26,99. Verkooppunten via internet en www.walravensax.nl.

Krier Rivaner 2024
Côte de Remich
Het is 112 jaar geleden dat de familie Krier met wijnbouw begon, in het hertogdom Luxemburg. Dat vandaag de dag ongeveer 1300 meestal hellende hectare met druivenstokken telt, op zo’n 40 kilometer langs de Moezel/Moselle. Hoewel de landelijke aanplant aanzienlijk daalde, is rivaner met plusminus 30 procent nog veruit de meest geteelde druif. De sinds 1988 met de wijnfamilie Gales samenwerkende familie Krier (die zelf 25 hectare bezit) weet van rivaner jaar in, jaar uit een plezierige wijn te maken, van akkers rond het eigen dorp Remich (foto). Licht gekruid, mild wit en geel fruit bepalen het karakter van de sappige, goed gevulde maar geenszins zware (11,5 procent alcohol) jaargang 2024 die heel geschikt is om bijvoorbeeld een quiche lorraine of lekkerbekjes te begeleiden Richtprijs ongeveer een tientje, adressen via www.heisterkamp.com, zie de banner.

Banner KWAST BANNER

Les Jamelles Viognier 2024
Pays d’Oc
Catherine en Laurent Delaunay kwamen uit de Bourgogne, streken neer in de Languedoc – en maakten van hun bedrijf Abbotts & Delaunay (tegenwoordig Delaunay Vins & Domaines) een wereldsucces. Alleen al van het in 1995 gelanceerde merk Les Jamelles worden jaarlijks circa zes miljoen flessen verkocht, de meeste in het buitenland. Deze zegetocht is te danken aan enerzijds een hechte samenwerking met druiventelers, wijndomeinen en coöperaties in hele Franse zuiden, en anderzijds het creëren en handhaven van een onberispelijke wijnkwaliteit, terwijl ook de redelijke prijsstelling niet mag worden vergeten. Bijgestaan door haar dochter Jeanne heeft wijnmaakster Catherine Delaunay (vader Laurent is wederom heel actief in de Bourgogne) voor Les Jamelles een voorbeeldige Viognier gecreëerd. Uit de vrij zware fles vloeit een vrij volle, sappige, aangenaam frisse, zacht kruidige wijn waarvan het fruit een kostelijke combi vormt van gele vruchten en peer plus een hint van abrikoos. Richtprijs €8,20 à €8,95. Adressen via internet en www.deltawines.eu.

Palacio de Pimentel, Verdejo Cuvée Especial 2024
Rueda
De producent van deze Verdejo is Cuevas de Castilla, een aan Antonio F. Sanz behorende groep bodegas die sinds 1986 vanuit Rueda opereert met diverse merklijnen, en actief is diverse Spaanse wijnstreken. Vaak neigt de stijl van een naar zijn streekdruif genoemde Verdejo uit Rueda naar Sauvignon Blanc, maar deze versie is wat milder en steviger (13,5 procent alcohol), en zal Chardonnay liefhebbers vermoedelijk meer aanspreken. Het fruit is dat van witte en gele vruchten, met een heel klein partje groene appel, terwijl ook een kruidje niet ontbreekt. Alle elementen samen maken ‘m breed inzetbaar bij gerechten met gebakken vis. Fles €7,99 bij www.dirckiii.nl, zie de banner.

 

 

Qué Mas Pinot Grigio 2025
Puglia
Het zal logistiek een heel gedoe zijn geweest om deze Pinot Grigio te produceren.  Want de druiven kwamen uit Zuid-Italië, maar de botteling vond plaats in Duitsland, door Andreas Moster, een bedrijf in Cochem. Toch is de wijn buitengewoon betaalbaar gebleven: ik betaalde €3,55 bij www.nettorama.nl. En belangrijker nog, de kwaliteit is onberispelijk. Deze jonge Pinot Grigio bevat een bijna tintelfrisse, tevens sappige smaak, met frisse citrustonen van grapefruit & co, en heeft tevens een lenteachtig karakter dankzij slechst 11,5 procent alcohol.

Tre Fiori 2024
Greco di Tufo
Rond het dorp Tufo, zuidelijk in het Italiaanse, op zich al zuidelijke gewest Campania, groeit het bijkans historische witte druivenras greco. Dat al dan niet door Grieken zou zij meegebracht en aangeplant. Het in allerlei Italiaanse regio’s actieve bedrijf Orion Wines heeft van de – tussen 550 tot 650 meter hoog groeiende – greco uit Tufo en twee naburige dorpen een smakelijke, levendige wijn weten te maken, een tikje kruidig, een tikje bitter, een tikje mineralig en fris fruitig, met elementen van citrus en groene appel. Deze voorbeeldige viswijn kost €7,99 bij www.plus.nl.

 

 

Valle da Oliveira 2024
Vinho Regional Tejo
Als voorjaar in het glas, zo zou je deze wijn kunnen beschouwen. Want hij is bijna tintelfris,  bevat slechts 11,5 procent alcohol en heeft dan ook nog een frisse fruitigheid, denk aan citrus, plus een vleugje mild wit, met vaag nog iets van groene appel. De wijn werd geboren op de Quinta de Lagoalva, een groot agrarisch familiebedrijf dat ook bossen bezit en een paardenfokkerij. Het ligt ten noordoosten van Lissabon, op de zuidoever van de Taag (met 1100 kilometer de langste rivier van het Iberisch schiereiland). Als belangrijkste druif voor de Valle da Oliveira werd fernâo pires gebruikt, een procent of 80. Een losse fles kost €9,40, en bij zes tegelijk betaal je €8,50. Zie www.okhuysen.nl en de banner.

 

Grix Grenache Gris 2025
Pays d’Oc
Tegenwoordig valt op dat flink wat rosés een duidelijk zoetje hebben dat kennelijk door veel wijnliefhebbers wordt gewaardeerd. Een plezierig, sappig voorbeeld van zo’n ietwat milde rosé is de recentste Grix. Die niet van de min of meer gebruikelijke druivenrassen werd gemaakt (cinsault, blauwe grenache, syrah) maar van alleen grenache gris. Dit gebeurde in de Languedoc door de Les Chais du Sud in Beaucaire, een bedrijf dat behoort bij de van oorsprong Bourgondische groep Boisset. Het oogstjaar 2025 van de Grix smaakt behalve mild ook soepel, rond en sappig, met zachte fruittonen van gele, rode en witte vruchten plus heel klein kruidje. Goed koelen wordt aanbevolen. Een van de aanbieders is www.spar.nl die €5,75 per fles vraagt.

 

 

MiP Classic 2025
Côtes de Provence
Het merk MiP, een afkorting die staat voor Made in Provence, is een uitermate succesvolle creatie van Domaine des Diables, waarvan de 30 hectare zich uitstrekken aan de voet van het Montagne Sainte-Victoire. Het door Guillaume en Virginie Philip geleide wijngoed is uitstekend geëquipeerd, mede dankzij een investering die gedaan werd om het contact tussen wijn en zuurstof zo veel mogelijk te beperken. Wat het fruit en de frisheid van de wijnen zeer ten goede komt – en hun populariteit groot heeft gemaakt. De MiP Classic 2025 oogt heel bleek oranje, en smaakt op verleidelijke wijze naar subtiel gekruid, enigszins mild rood en geel fruit, met ook een aangename, sappige frisheid. Men componeerde hem uit een meerderheid cinsault, gecompleteerd door 20 procent grenache en eenzelfde deel syrah. Richtprijs €15,95. Verkooppunten via internet en  www.kwastwijnkopers.nl, zie de banner.

 

Baglio di Grìsi, Nero d’Avola 2024
Sicilia
Rond het heuveldorp Monreale, tussen Palermo en Trapani, bezit de familie Di Lorenzo een immens landgoed van 400 hectare, Feudo Disisa, waarvan niet alleen olijfolie wordt gemaakt, maar ook wijnen (van circa 150 hectare, geheel organisch bewerkt). Een van de vini is een Nero d’Avola met het label Baglio di Grìsi. De jaargang 2024 werd twaalf maanden te rijpen gelegd in eiken vaten, en combineert in zijn sappige, stevige smaak zowel zwarte vruchten als rijp besfruit met donkere aroma’s (laurier, leder, drop) plus een zachte kruidigheid. Je krijgt dus veel wijn voor de €8,99 die www.ah.nl per fles rekent.

 

 

 

Clo de Lolo 2020
Lolol Valley
Het op 215 kilometer bezuiden Santiago gelegen stadje Lolol werd vanwege zijn koloniale karakter in 2023 tot historisch erfgoed van Chili verklaard. Zeven jaar later werd tijdens een zeer zware aardbeving de meerderheid van de panden verwoest, maar Lolol heeft men deels herbouwd in oude stijl, en behield dus zijn koloniale karakter. Op 3 kilometer van het centrum verwierf de uit Bordeaux afkomstige François Lurton (links) zo’n kwart eeuw geleden het landgoed Hacienda Araucana waarop hij vervolgens 28 hectare met druivenstokken beplantte en duurzaam ging cultiveren. Inmiddels worden daarvan indrukkende wijnen gemaakt, zoals de op zeer zware fles gepresenteerde Clo de Lolol 2020. Het betreft een blend van voornamelijk carmenère en syrah, aangevuld door ongeveer 30 procent cabernet sauvignon, cabernet franc, malbec en petit verdot. De inmiddels rijp ogende en smakende wijn combineert kracht met milde roosteraroma’s, een zachte kruidigheid, een zachte frisheid en discreet wat rijp fruit, van zwarte vruchten vooral. Diverse internationale critici gaven deze Clo de Lolol  91 tot 94 punten. Bij www.vinify.nl kost hij €26,41 per fles. Ga voor meer verkooppunten naar www.cordier-wines.nl.

Revancha Malbec 2023
Mendoza
Door een gerenommeerde Zuid-Amerikaanse wijngids werd Roberto de la Mota uitgeroepen tot Oenoloog van het Jaar 2026. Dit grote eerbetoon is te danken aan zijn ongelooflijke vakkennis, zeker wat de betreft Malbec en de gelijknamige druif, zijn brede, tevens internationale ervaring als wijnmaker-consulent, en zijn grote inzet. Samen met zijn zoon Rodrigo begon hij ook een eigen wijnproject, Revancha. Dat, hoe kan het anders, gespecialiseerd is in hoogwaardige Malbecs. Druiven voor de Revancha Malbec 2023 kwamen van hoog gelegen akkers in Mendoza, en de helft van de oogst werd een jaar in medium getoaste Franse fusten te rijpen gelegd. Met als resultaat een krachtige, dimensierijke Malbec waarin van alles te proeven valt, zoals een zachte kruidigheid, licht rokerige houttonen, donkere aroma’s en heel rijp zwart fruit. Deze meesterlijke Malbec kost €16,95 bij www.josbeeres.nl, zie de banner.

 

Ronan 2020
Bordeaux
Je zou deze merkwijn een kleine Pomerol kunnen noemen, gezien zijn zwoelige, zeer donkere, zeer merlotachtige aroma waarin ook wat rijp zwart fruit te proeven valt (samen met een besje dankzij 5 procent cabernets). Immers, merlot is de dominerende druif in Pomerol. Bovendien werd de stevige, 14,5 procent alcohol bezittende Ronan gemaakt door de equipe van Château Clinet (dat behoort aan Ronan Laborde), een gereputeerd domein in het Pomerol district. En zo te proeven vond ook houtcontact plaats gezien de beheerste aanwezig aanwezige roostertonen, zoals van chocolade. Dit feestje in de fles kost €12,50 bij www.colaris.nl.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

HET MOOISTE  VAN
MONTEPULCIANO D’ABRUZZO

De proefpros van Perswijn hebben zich gebogen over wijnen die gewonnen worden aan de Adriatische kant van Midden-Italië. En schreven als commentaar: ‘Montepulciano d’Abruzzo mag wel extra genoemd worden. Want onder die noemer kom je zowel het allerbeste als opmerkelijk betaalbaar en lekker rood tegen’. Zoals de naam aangeeft komt de wijn uit het reliëfrijke gewest Abruzzo, en werd gemaakt van de montepulciano druif die na sangiovese de belangrijkste blauwe van Italië is. Alle hieronder beschreven wijnen – een dozijn uit 2022, 2023 en 2024 – ontvingen ten minste vier sterren van een mogelijke vijf. Het panel proefde uit Versatile glazen van Grassl Glass. De vermelde prijzen zijn veelal richtprijzen. En de foto’s zijn van Tenuta Ferrante.

Campagnola, Morando 2024
GEUR aangenaam fruit, aardbeien en kersen, confiture
SMAAK sappig en opwekkend, milde zuren
www.vinites.com, €7,95

Collefrisio 2022
GEUR rood fruit, bessen, kersen, bloemig
SMAAK zacht, zwoel, redelijke zuren, bittertje
www.lesgenereux.nl, €11,85

Fosso Corno, Aires 2022
GEUR kruidig, aards, kersen, bessen
SMAAK soepel, sap, toegankelijk, goede tannine
www.poot.nl, €11,95

Fosso Corno, Il Grande Silenzio 2022
GEUR geconcentreerd, zwart fruit, laurierdrop, karamel, gedroogde kruiden
SMAAK droog, redelijk stevig, laurier, droge tannine
www.poot.nl, vanaf €17,95

Massetti Francesco, Quaranta Cinque 2022
GEUR toast, specerijen, tabak, mokka, zwarte kersen
SMAAK kracht, structuur, stevig, tannine, serieus glas
www.thewineconnection.nl, €39

 Passione Natura, Lupi Reali 2022
GEUR open, klein rood fruit, kers, framboos
SMAAK rond, zacht, soepel, goede zuren, elegant
www.horizonwines.nl, vanaf €10,50

Tenuta Ferrante, Desiderio 2022
GEUR open, heerlijk rood fruit, kersen, cassis
SMAAK romig, rond, sappig, zuiver, verleidelijk, lengte
www.karakterwijnimport.nl, €26,50

Tenuta Ferrante, Nico 2023
GEUR ingetogen, mooi rood fruit, kersen
SMAAK goede zuren, levendig, elegant, goede tannine
www.karakterwijnimport.nl, €15,50

Tenuta de Melis, Terre Dei Vestini 2022
GEUR ingetogen, kruidig, kers, bes
SMAAK soepel, zacht, rond, mild bitter
www.vitufi.nl, €20

Tenuta Ulisse 2023
GEUR zwoel, zoete bramen, pruimen, peper, zoethout, vanille
SMAAK krachtig, hout, grip, warm
www.ah.nl, €9,99

Tenuta Ulisse, Amaranta 2022
GEUR rijk, compact, donker fruit, kruidig, peper, hout
SMAAK zwoel, zoetig hout, mokka, droog, krachtig
www.vinites.com, €17,95

Valle Reale 2023
GEUR zwarte kersen, laurier, tapenade, mooi puur
SMAAK sappig, fruitig, tannine, mooi droog, mooi
www.horizonwines.nl, richtprijs €15,75 à €18,75

 Geïnteresseerd in Perswijn magazine? Klik hier als je een abonnement wilt https://perswijn.nl/abonnement/

***

***


LANDGOED NIJENRODE
EEN VIRTUELE VERKENNING

 Even buiten Breukelen, langs de Vecht, achter kasteel Nijenrode en rondom de Nyenrode Business Universiteit ligt een prachtig landgoed van bijna 60 hectare. Behalve veel natuurschoon zijn er 27 rijksmonumenten te zien.
Wie verbonden is aan de universiteit kan er prettig rondwandelen, maar voor alle anderen is het park


in principe alleen toegankelijk op de Open Monumentendag(en) en via vooraf geboekte, betaalde rondwandelingen
– maar nu dus ook in virtuele vorm via deze reportage.
Die ik als oud-student (1961-1963) heb kunnen maken dankzij twee speciale rondleidingen,
en naar aanleiding van Nijenrode’s tachtigjarig bestaan dat op verschillende wijzen wordt gevierd.
Overigens werden de fundamenten voor kasteel Nijenrode meer dan 750 jaar geleden gelegd.
De nodige achtergrondinformatie en introductie voor deze reportage werden verstrekt
door
de grote initiator, organisator, bestuurder, spreker en auteur Pol Schevernels (studiejaar 1959).

 Uit de talrijke schilderijen die kasteel Nijenrode voorstellen tussen de brandstichting door Utrechtse burgers in 1511 en het opblazen van het kasteel door de Franse troepen in 1673 blijkt duidelijk dat er al vroeg sprake is geweest van park- c.q. tuinaanleg. Uiteindelijk, na vier eeuwen vererving,  worden het landgoed (inmiddels circa 10 hectare) en kasteel voor de eerste keer verkocht, aan de Amsterdamse koopman Johan Ortt I (1675- 1701). Tijdens diens zeven jaar durende reconstructie van het kasteel wordt ook een aanzienlijk park in renaissancestijl aangelegd. Ortt II, net als zijn vader een groot paardenliefhebber, stelt fruit en verpozing centraal, alsmede de aanleg van een bos. Onder Johan Ortt IV krijgt het park structuur, slingerlanen en een zogeheten Zwitserse brug. Deze koopman verrijkte het park bovendien met vier boomgaarden voor leifruit. Begin 20e eeuw redt Onnes, een vermogende  Amsterdamse koffiehandelaar en grote natuur-, kunst- en cultuurliefhebber, Nijenrode van een desastreuze ontmanteling. Hij voegt aan zijn achternaam zelfs ‘van Nijenrode’ toe. Voor anderhalf miljoen gulden moderniseert hij kasteel, koetshuis en landgoed, en geeft het een tweede jeugd door de situatie uit de 17e eeuw terug te brengen. Tuinarchitect Copijn pakt allereerst op grootse wijze de verwaarlozing van de lanenstructuur in het oosten aan, en verdubbelt de entreelaan met lindes (die in de oorlog weer sneuvelen). Naar het westen toe wordt kunstig een landschapspark gebreid. Daarbij wordt veel grond verzet om waterpartijen te creëren en waarbij watergangen ook worden gedempt. Ten zuiden van het kasteel op ‘extra best weiland’ komen o.a. een wildbaan/hertenkamp en menagerie.En ten zuiden daar weer van ontstaat een boomgaard van 30 are met vooral hoogstamfruit. Copijn’s collega Springer heeft dan al voor de aanleg van een rosarium en broderies gezorgd. Anno 1930 wordt kunsthandelaar Jacques Goudstikker  de nieuwe eigenaar die zijn unieke collectie kunstwerken in het kasteel presenteert. Aan het park voegt hij talrijke tuinornamenten toe, terwijl het rosarium een uniek, 18e eeuws prieel uit Parijs krijgt. Tegen betaling kunnen bezoekers rondleidingen krijgen door het ook met diverse muurkassen, broeikassen en een oranjerie gevulde park.

***

Vandaag de dag bereik je landgoed Nijenrode via een poortgebouw (uit 1916) met slagboom, waarna je meteen links via de door oude eiken geflankeerde kasteellaan naar de grote parkeerplaatsen rijdt. Vanaf de verste loop je over een bruggetje naar de eigentijdse universiteitsgebouwen. De servicedesk aldaar heeft voor bezoekers een leuke, compacte wandelkaart beschikbaar. Pal achter het gebouw begint het feest. We worden meteen verrast door enkele van de eigentijdse kunstwerken die het park sieren, net als bij de entree  van het Kröller-Müller museum. Het decor achter de sculpturen bestaat uit bossages van zowel struikgewas als lage en hoge bomen. En daar beginnen ook de laantjes. Ga bij de T-kruising linksaf en je bereikt de eigenlijke campus waar de studenten verblijven. We zien er o.a. een vrolijk beschilderde opslagdeur. Nu even terug, het slootje over,  dan meteen links, en je komt op een smal, lang bospad. Wat een stilte, wat een rust, wat een groen (foto rechts). Overigens, tijdens elk seizoen veranderen het uiterlijk en de kleuren van landgoed Nijenrode aanzienlijk. Nu, tijdens de lente, transformeert het op veel plekken in een zee  van kleurrijke bloemen. Sneeuwklokjes, krokussen, hyacinten, wilde tulpen en narcissen zijn slechst enkele voorbeelden van de planten die in grote hoeveelheden in het park bloeien. Gedurende de herfst verandert het landgoed in een paddenstoelen paradijs: men heeft er zo’n 1300 soorten paddenstoelen ontdekt.

Aan het eind van het bospad verschijnt een van de fraaie waterpartijen die het park telt (schilderij links). En steeds weer zie je verbindende bruggetjes. Op het landgoed werden er ruim dertig aangelegd. Sommige, zoals dat bij de parkeerplaats, doen een beetje denken aan het beroemde bruggetje van Giverny, in het park van Claude Monet (foto helemaal boven). De wandeling wordt nu in de rechter richting voortgezet, tot weer een T-kruising en dan twee keer rechts. Waarna we langs de grote vijver lopen – en even het gevoel hebben in een Engelse landschapstuin te zijn. Aan het eind even links, dan rechts, en daar ligt het prachtige Lindenlaantje, met zijn knoestige, lage stammen en schaduw gevende bladerdak, met op de grond een bonte verzameling stinzenplanten. Het laantje eindigt bij de uit 1912 daterende orangerie die vorig jaar geheel werd gerestaureerd. Erachter bevindt zich een grote kwekerij met een moestuin en kassen.

Nu even doorlopen, en je bereikt het riante rosarium dat bijna vijftig perken telt, en in 1915 ontworpen werd door Leonard Springer. In het seizoen bloeien er zo’n 2500 rozenplanten. Het eerder genoemde Franse prieel temidden daarvan werd bestaat uit brons en werd versierd met vergulde ornamenten. De Latijnse tekst op het gebouwtje staat voor ‘Ik tel alleen de zonnige uren’. Opzij van de tuin werden enkele klassieke bustes geplaatst. De wandeling wordt vervolgd langs de halfronde slotgracht van het nabije kasteel, met aan de rechterzijde een groot sportveld. Even verderop staat het statige Koesthuis dat een bezienswaardige binnenplaats heeft, alsmede een taveerne. Tegenwoordig worden er bijeenkomsten georganiseerd. Het gebouw verrees tijdens de Eerste Wereldoorlog. Ernaast, aan de overzijde van het zoveelste slootje, ligt de hertenkamp, waar niet alleen damherten vredig verblijven, maar sinds 2013 ook nandoes, een kleine soort struisvogel die alumni uit Zuid-Afrika hebben gehaald. In de weide is tevens de zeven jaar geleden gerestaureerde en nu weer bewoonde menagerie te zien die begin vorige eeuw werd gebouwd, en die bestaat uit een fazanterie, een eendenhuis, een volière, een prieel en een voederhuisje. Je bent nu vlakbij het voormalige gymnasium (waar schrijver dezes vaak basketball heeft gespeeld), met daarachter de universiteitsgebouwen waar de wandeling begon. Dat park Nijenrode veel plezier geeft, moge inmiddels duidelijk zijn. Ik heb het ervaren als een landschappelijk kunstwerk.

Vanaf 3 april is in het Vechtstreekmuseum te Maarsen een unieke, eenmalige tentoonstelling te zien met als titel Nijenrode 750 jaar – van ridders tot studenten. Een beschrijving van het museum is op deze website te zien bij Galerie & Musea. De expositie duurt tot en met zondag 13 september. Website www.vechtstreekmuseum.nl.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

 

***

SCHILDERIJ VAN DE MAAND

Zo de proefprofs van Perswijn het Italiaanse gewest Abruzzo via het glas hebben bezocht (zie het verslag), zo heb ik dat met de penseel gedaan. In de kleine, 24 cm brede landschaps impressie van dit reliëfrijke, stille wijngebied heb ik bewust een vrolijk lijnenspel van wijnweggetjes aangebracht, en via wild veldgewas ook flink wat diepte. Voor meer details zie Abruzzo, het land van Montepulciano bij La Bella Italia op www.vinpressionist.com.

 

 ***

WIJNK(L)IEKJES (7)
Bij toeval vond ik een archiefmap vol foto’s van vroeger. Het zijn herinneringen, visuele restjes eigenlijk, van wijngebeurtenissen die decennia geleden plaatsvonden.

***

Er viel wat te vieren bij wijnhandel Reuchlin. Want op de lang geleden gemaakte foto is directeur Jan Zellenrath begonnen om uit magnums een Champagne piramide vol te schenken, onder het toeziend oog van o.a. Freddy Heineken (helemaal rechts). Het kiekje bracht me terug in de tijd, toen bijna een halve eeuw geleden door de telefoon klonk ‘Met Heineken’.  Het was, wie anders, ’s lands grootste bierbrouwer die graag eens wilde praten over de Nederlandse wijnmarkt, tijdens een lunch in Excelsior, het restaurant van zijn Hotel de l’Europe. ‘Het gebruikelijke, meneer Heineken?’ vroeg de gérant. Dat bleek zeetong met kerriesaus te zijn, en als wijn Pouilly-Fumé.

Alfred H. Heineken (‘Freddy’ heb ik hem nooit genoemd) wilde weten of er voor zijn bedrijf kansen lagen op de wijnmarkt, en zo ja welke. Het lukte maar niet om zijn biervertegenwoordigers óók wijn te laten verkopen. De holding van Heineken was toen al wel eigenaar van Reuchlin, maar die Rotterdamse firma leverde slechts aan een beperkt aantal horecazaken. Een paar jaar na ons gesprek begon de brouwerij met de Alliance Vinicole, een professioneel opgezet postorderbedrijf dat landelijk mailde en adverteerde. Succes bleef echter uit, en na een paar jaar, in 1979, werd het overgedaan.

De eerste keer dat ik Heineken ontmoette was in 1971, op zijn kantoor te Amsterdam. Dit voor een interview over zijn favoriete wijn-spijscombinatie, te publiceren in Wijn & Spijs, het kwartaaltijdschriftje van Wijn Verlinden waarmee ik twee jaar eerder was begonnen. Alert, snel en openhartig gebruikte Heineken het gesprek om flink wat kritiek te spuien op de vaderlandse horeca – best gedurfd gezien zijn klantenkring. Dit zijn enkele van zijn vegen uit de pan.
‘Waarom liggen er soms vloerkleden op tafel? De een niest erover, de ander morst erop.’
‘Koffiemelk vind ik een horreur. Die gele pap smaakt naar de pasteuriseermachine en heeft misschien eeuwen geleden aan een koe geroken.’
‘De restaurants zijn hier erg duur. Dat komt mede omdat ze te grote menu’s voeren en geen dagmenu’s hebben, waardoor de zaak eenvoudig niet goedkoop kán zijn. Ook zijn de porties meestal veel te groot, en wordt de zaak onnodig versierd. Pas at ik een toastje met Parmaham, erg lekker. Maar wat krijg je erbij? Schijfje augurk, uitje, stukje tomaat, blaadje sla en ga maar door.’
‘Ik zou een algemeen verbod afgekondigd willen zien om nootmuskaat op asperges te strooien.’
‘Eerlijk eten voor een redelijke prijs moet mogelijk zijn, maar je komt het hier maar zelden tegen. Mijn dochter heeft eens gezegd dat ze mij beklaagde omdat ik alles zo goed proefde. Ik heb toen geantwoord dat ik het inderdaad vaak moeilijk had, maar áls het lekker is, geniet ik ook dubbel!’

Als favoriete gerechten noemde Heineken behalve Hollandse garnalen (‘met Franse mayonaise, van veel dooiers’), oeufs bénédictine, Indisch (‘wel vers en niet van de stoomtafel’), wild, en châteaubriand met béarnaisesaus. ‘Ik heb daar het liefst een jonge, goede Bordeaux bij die vooral niet te warm mag worden geserveerd. Het liefst heb ik de fles zó uit de kelder. Als-ie te warm is, gaat-ie direct terug. En rode Bourgogne dito!’

 

***

***

BEPROEFD & GEPROEFD
recepten uit Julie’s kookdagboeken

Al meer dan vijftig jaar houdt mijn vrouw Julie kookdagboeken bij waarin ze recepten noteert van gerechten die thuis tot tevredenheid werden bereid, ook voor etentjes met familie en vrienden. De laatste jaren waren dat geen diners meer, maar brunches en vooral ‘borrel-dinertjes’ met salades, soepen en zoet. Dit soort maaltijden geven de kok/gastvrouw veel minder stress, en zijn ook plezierig voor de gasten. ‘Die zelf kiezen wat en hoeveel ze willen eten, terwijl ze meer gelegenheid hebben om met andere gasten te praten, om naar te zwijgen over hoe fijn jonge kinderen dit vinden. Voorts hoeven borden, glazen en bestek niet steeds gewisseld te worden, en hoef je de tafel maar één keer te dekken, rond een mooi centerpiece.’ Hier is een van Julie’s recepten, vorige maand beproefd en geproefd.

Paasbrunch salade met geitenkaas eitjes 
40 gr gepelde pistachenoten, grof gehakt en mooi bruin gebakken in een droge koekenpan * 1 tl geraspte schil van een handsinaasappel * 5 groene olijven in kleine stukjes gesneden * snufje zout * 200 gr zachte geitenkaas op kamertemperatuur * 150 gr jonge spinazieblaadjes * 150 gr doperwten (uit diepvries of blik, zo nodig net gaar gekookt en afgekoeld) * 2 hard gekookte eieren, grof geraspt * 2 el olie- en azijndressing (uit een flesje, of meng zelf drie delen olie met 1 deel azijn, plus zout en peper naar smaak)

Meng de pistachenoten, sinaasappelschil, groene olijven en het zout door de geitenkaas. Maak hiervan zo’n 30+ kleine ‘eitjes’. Leg de spinazieblaadjes op een platte schaal. Verdeel de doperwten over de spinazie, en vervolgens ook de geraspte stukjes hard gekookt ei (voor een geler ‘veld’ kun je alleen het eigeel gebruiken). Bedruppel dit alles met wat olie- en azijndressing. Leg de geitenkaas ‘eitjes’ op het groene veld.

Tip: Maak de ‘eitjes’ een dag van tevoren klaar, en de salade verder af op de ochtend van de brunch.


***

*** 

…Henk Bouwknegt, Henk Brok, Gerard Fagel,
Fons van Groeningen, Jaap Klosse, Arie Siliakus …

 TERUG IN DE TIJD MET
FAVORIETE WIJNKAART WIJNEN
VAN LEGENDARISCHE RESTAURATEURS (2)

Hoezeer de wijnwereld veranderd is, blijkt o.m. uit mijn Wijngids Nederland die in september 1982 verscheen. Want van de ruim 150 wijnleveranciers die daarin werden geprofileerd bestaat de overgrote meerderheid niet meer, zo’n 130(!) bedrijven in totaal. Ook onthullend is het hoofdstuk waarin restaurateurs van toen hun favoriete wijnkaart wijnen noemen, op mijn verzoek drie witte en drie rode. Rosé was toen nog geheel buiten beeld, net als andere mousserende wijnen dan Champagne. Overigens bestaan ook heel wat van die restaurants niet meer. Wat meteen opvalt is hoe klein de wijnwereld destijds was, want op een handvol na zijn alle favoriete restaurateur wijnen Frans. Bovendien lagen de prijzen veel lager dan nu, gezien het alleen al het aantal grote, tegenwoordig torenhoog geprijsde wijnen uit Bordeaux en Bourgogne. Nieuwsgierig? Hier is een tweede greep, per plaats op alfabet. De wijnnamen staan vermeld zoals ik ze destijds ontving van de genoemde restaurateurs.

APELDOORN

De Echoput (Jaap Klosse)
wit
Sauvignon de Haut-Poitou
Sancerre Clos du Chêne Marchand, Picard-Crochet
Puligny-Montrachet, Buisson-Battault
rood
Brouilly, Domaine des Samsons
Château le Gravet, Saint-Emilion
Château La Lagune, Haut-Médoc

De Keizerskroon (Henk Brok)
wit
Mâcon-Clessé, J. Thévenet
Saint-Joseph, A. Rochette
Meursault, J.F. Coche-Dury
rood
Château de Portets, Graves
Château de Pez, Saint-Estèphe
Beaune Les Cent Vignes, Louis Latour

BEETSTERZWAAG

Lauswolt (Henk Bouwknegt)
wit
Muscadet, Château de la Ragotière
Saint-Véran, Domaine la Maison
Riesling Cuvée, Theo Faller
rood
Beaujolais Leynes, Domaine des Samsons
Château Graveyron, Graves
Chassagne-Montrachet La Boudriotte, Bachelet-Ramonet

BENNEBROEK

De Oude Geleerde Man (Arie Siliakus)
wit
Sauvignon de Haut-Poitou
Pouilly-Fumé, De Ladoucette
Riesling Les Pierrets, Jos Meyer
rood
Gigondas, Amadieu
Bourgogne Hautes-Côtes de Nuits, Cuvée des Dames de Vergy, Dominique Guyon
Château Maucaillou, Moulis

BLOKZIJL

Kaatje bij de Sluis (Fons van Groeningen)
wit
Bourgogne Aligoté, Louis Latour
Château de Viré, Mâcon-Viré
Corton-Charlemagne, Louis Latour
rood
Château Rocher Beauregard, Pomerol
Lis d’Or, Côtes de Nuits Villages, Prosper Maufoux
Beaune Les Marconnets, Prosper Maufoux

BOSCH EN DUIN

De Hoefslag (Gerard Fagel)
wit
Beaujolais Blanc, Mathelin
Puligny-Montrachet (alle crus), Leflaive
Hermitage, J.L. Chave
rood
Morgon, Mathelin
Domaine de Villemajou. Corbières
Château Poujeaux, Moulis

(…wordt vervolgd…)

***

 ***

DE WIJNKAART
IS VAAK EEN HEILIG HUISJEMAAR TOCH

De druppel die de emmer, pardon het wijnglas, deed overlopen, was de wijnkaart die ik onlangs zag in een gerenommeerd restaurant. Niet alleen was de kaart veel te groot voor een betrekkelijk kleine zaak, met als gevolg flink wat mogelijke kelderdochters, maar ook had de samensteller, een freelance sommelier, er een prijslijst van gemaakt. Met alleen wijnnamen plus prijzen, en voornamelijk ingedeeld op kleur. De zoveelste kale catalogus dus. Die van de gast verlangt dat hij of zij precies weet hoe elke wijn smaakt, teneinde de juiste wijnen te kiezen bij de bestelde gerechten – die meestal eveneens onbekend zijn. Een onmogelijke eis, het wordt gokken, een kansspel. Dus wat gebeurt? Als gast ga je voor veilig, en kiest dus een vertrouwde naam van druif en/of streek. In de hoop dat dit roulettespel de maaltijdsbeleving niet zal bederven.

Nog altijd beseffen veel samenstellers van wijnkaarten niet dat deze een dienende functie hebben – en moeten communiceren. Het doel is immers om de gast in staat te stellen makkelijk en snel DE JUISTE WIJN TE KIEZEN BIJ HET JUISTE GERECHT. En dat zónder een wijnopleiding te hebben gevolgd. Hier wat criteria.
. Elke wijnkaart dient in de eerste plaats te worden afgestemd op de KEUKEN. In het ideale geval proeft en beslist de chef dus ook mee. Het gaat er immers om de perfectste wijnpartners te kiezen bij zijn/haar creaties, en deze nóg beter te laten smaken. Zo’n exercitie heb ik lang geleden zelf gedaan met Robert Kranenborg voor het toen nieuwe restaurant La Rive (Amstel Hotel).
. Kaarten moeten dus ook OP SMAAK worden ingedeeld, niet op land of streek. En zonder door te slaan naar een dwaze indeling op druif. Ik ken een kaart waarop van een rode Bordeaux eerst cabernet sauvignon, merlot e.d. worden vermeld, maar daarna pas de châteaunaam en de streek. En bij een rosé eerst cinsault, grenache en syrah – alsof iemand dat zou interesseren. Dat indelen op smaak kan zowel via het karakter c.q. de stijl van de wijnen, als via verwijzingen naar soorten gerechten of zelfs specifieke schotels.
. Korte, kernachtige WIJNBESCHRIJVINGEN zijn essentieel. Zonder die informatie wordt het bestellen van wijn een gokspel.
. KLEIN IS FIJN. Nog altijd worden internationale prijzen uitgereikt aan omvangrijke wijnkaarten, wat dwaasheid is. Grote kaarten, boekwerken soms, ik heb er heel wat gezien, staan per definitie vol met wijnen die allang verkocht hadden moeten zijn, met kelderdochters dus. Bovendien bevatten ze nimmer beschrijvingen, zijn totaal ongastvriendelijk. En dan de opslag, de rente… De kunst is juist om zich in de beperking de meester te tonen door nooit meer dan bijvoorbeeld dertig wijnen aan te bieden, met vijftig als absoluut maximum. Dat is de taak, de uitdaging.
. GASTVRIENDELIJKHEID moet voorop staan. Ga als restaurateur, gastheer/vrouw of sommelier niet jouw kennis etaleren, maar kies ervoor om jouw gasten optimaal te plezieren. En mocht je toch speciale, kostbare, zeldzame wijnen willen voeren, maak dan daarvoor een kleine tweede wijnkaart waarnaar de geïnteresseerde gast kan vragen (wat destijds ook voor La Rive gebeurde).
. HOE MEER WIJNEN PER GLAS TE BETER. Zodat de gast per gerecht en dus op maat een passende wijn kan kiezen, en niet gedwongen wordt om een hele fles te bestellen. Denk daarbij ook aan de chauffeurs.
. GOEDE ALCOHOLVRIJE WIJN mag niet ontbreken. Series zaken, ook café-restaurants die ik heb bezocht, zeiden desgevraagd dat ze wel alcoholvrij bier verkochten, maar geen wijn. Dat kán vandaag de dag niet meer. Alcoholvrij is ook het sterkste groeisegment in de wereldwijde wijnmarkt – en de kwaliteit stijgt gestaag.
. Tot slot een verzoek als gast: hanteer een VASTE OPSLAG. Nog altijd gaan inkoopprijzen vaak X maal over de kop (soms wel acht keer), wat duurdere soorten extra kostbaar maakt, terwijl de benodigde handelingen dezelfde zijn als voor goedkoper soorten.
Kortom, wég met wijnkaarten die alleen prijskaarten zijn. En een warm welkom aan wijnkaarten die qua gastvriendelijkheid beschouwd kunnen worden als… winkaarten.

***

***

Anno 1798 vestigde Guillaume Polis zich als wijnhandelaar in Maastricht, en fuseerde later met de heer Ryckelen. In 1964 werd Frits Bosch er directeur. Bosch (1919-2007) wordt beschouwd als de grondlegger van de naoorlogse Nederlandse wijnbouw, vanwege zijn druivenaanplant op de Pietersberg, en het maken van de eerste Nederlandse wijn daarvan, wat gebeurde in 1967. Aldus de toelichting van de grote etiketten  verzamelaar Bert Wentzel (jokebertwentzel@gmail.com) die dit historische label selecteerde uit zijn omvangrijke collectie.

 

 

 

 

 

 

 

Disclaimer. Alle afgebeelde foto’s op deze website in dit maandmagazine zijn afkomstig van de auteur zelf of werden rechtenvrij c.q. met toestemming verkregen van wijnproducenten, wijnorganisaties, wijnhandelaren, promotiebureaus, streek- en landenorganisaties, toeristenbureaus en andere betrokkenen.